استانبول (یا بیزانس، کنستانتین، قسطنطیه، بزنتیوم و یا هر اسم دیگری که بر آن بگذارید) شهر بسیار شگفت انگیزی است. به هر طرف که رو می کنید چشمتان به یک بنای باستانی می افتد و یاد بردگانی می افتید که با چه رنجی این آثار شگفت انگیز را خلق کردند و امروز دیگر کسی حتی چهره آنها را هم در ذهن تصور نمی کند. آدم یاد پارسه خودمان می افتد که تنها بنای تاریخی بزرگ جهان است که با رنج بردگان ساخته نشده است. مردم توجهی به آثار باستانی ندارند و برای خودشان به امور روزمره مشغولند. این بناها برای آنها تفاوتی با ساختمان های مخروبه ندارند و دیگر به نگاه های متعجب توریست ها عادت کرده اند. اکنون دیگر مهم نیست که این شهر متعلق به رومی ها بوده یا ترک ها، آنچه اکنون مهم است زندگی روزمره، فوتبال، توریسم و مدرنیته است و جنگ هایی که در گذشته بر سر این عروس زیبا در گرفته «اکنون دیگر به گذشته تعلق دارند».

مردم کاری به کار هم ندارند. تعداد زیادی از زنان استانبول حجاب دارند و این خیلی عجیب است. جلو در دانشگاه کیوسک تعویض لباس گذاشته اند که خانم ها باید پیش از ورود به آنجا وارد شوند و لباس هایشان را در بیاورند. بعضی از آنها در جریان کنفرانس به انگلیسی دست و پا شکسته به من می گفتند که آرزو دارند در کشوری مثل ایران درس بخوانند تا بتوانند با حجاب کامل به سر کلاس بروند (من در همینجا پیشنهاد می کنم که جای دانشجویان دانشگاه استانبول و دانشگاه تهران را عوض کنیم تا هر کس هر طوری دوست دارد سر کلاس برود!). کرد های استانبول هم وضعیت ناگواری داشتند و تازه متوجه می شدم که چرا در یک شهر اروپایی و آرام اینهمه شورش می شود.

اولین روز کنفرانس، برای ما آخرین روز آن هم بود. من برنامه گفتگوی ویژه خبری را تحلیل کرده بودم که کارم را ارائه کردم و بازتاب خوبی داشت. البته شاید کسی اصلاً نفهمید من چه گفتم چون در دانشگاه استانبول، تقریباً همه (از جمله مدیر گروه ارتباطات این دانشگاه) انگلیسی بلد نیستند و من نمی دانم با این وضع آموزش چطور از پس اداره کردن این دو میلیون توریست بر می آیند. دکتر ساروخانی استاد گروه جامعه شناسی دانشگاه تهران هم بود و از دیدن من و محمود و هادی تعجب کرده بود. دکتر ساروخانی می گفت که به محض برگشتن به تهران باید شخصاً از دکتر عاملی به خاطر تلاش هایی که برای فرستادن دانشجویان ایرانی به کنفرانس های بین المللی انجام می دهد، تشکر کند.